EU-verordening inzake verpakkingen en verpakkingsafval

De verordening inzake verpakkingen en verpakkingsafval (PPWR), Verordening (EU) 2025/40, voert nieuwe eisen in voor verpakkingen die op de markt van de Europese Unie worden gebracht. De verordening heeft tot doel verpakkingsafval te verminderen, de recycleerbaarheid en het hergebruik van verpakkingen te verbeteren, het aandeel van „ gerecycleerde ” in bepaalde „ plastic ”-verpakkingen te verhogen, onnodige verpakkingen tot een minimum te beperken en de verpakkingseisen in de hele EU te harmoniseren.

De PPWR is op 11 februari 2025 in werking getreden en de algemene bepalingen ervan zijn op 12 augustus 2026 van kracht geworden. Specifieke verplichtingen treden op verschillende data in werking; veel belangrijke maatregelen gaan in 2030 van start en andere volgen later.
Voor bedrijven die industriële, transport- of andere verpakkingen gebruiken, betekent de voorbereiding op de PPWR dat zij moeten begrijpen hoe de verordening van toepassing is op hun verpakkingsportfolio en dat zij aspecten moeten beoordelen zoals verpakkingsontwerp, materiaalgebruik, recycleerbaarheid, herbruikbaarheid, minimalisering van lege ruimte, ge gerecycleerde -gehalte en verpakkingsgegevens.

Wat is PPWR?

De verordening inzake verpakkingen en verpakkingsafval (PPWR) vormt het kader van de Europese Unie voor het terugdringen van verpakkingsafval en het verbeteren van de circulariteit van verpakkingen.

De PPWR stelt eisen vast voor alle verpakkingen die onder het toepassingsgebied van de verordening vallen en die op de EU-markt worden gebracht, met betrekking tot het ontwerp, de samenstelling, de recycleerbaarheid, het hergebruik, afvalpreventie, etikettering en de verantwoordelijkheden van de producent. De specifieke eisen zijn afhankelijk van factoren zoals het type, het materiaal, het beoogde gebruik en de vorm van de verpakking.

De verordening is van toepassing op verpakkingen in de gehele toeleveringsketen, met inbegrip van consumentenverpakkingen, industriële verpakkingen, transportverpakkingen en B2B-verpakkingen. Bedrijven moeten daarom alle verpakkingen beoordelen die onder de definitie van verpakkingen in de PPWR vallen en ervoor zorgen dat aan de geldende eisen wordt voldaan, ongeacht het materiaal, het formaat of het beoogde gebruik ervan.

PPWR wordt stapsgewijs ingevoerd, waarbij op verschillende momenten verschillende eisen gelden. Bedrijven moeten daarom hun volledige verpakkingsassortiment tijdig beoordelen en een stappenplan opstellen om aan de geldende eisen te voldoen, waarin de implementatietermijnen voor hun verpakkingen en bedrijfsvoering zijn opgenomen.

Overzicht van rollen en definities binnen PPWR

Inzicht in de rol van elke partij is een belangrijke eerste stap bij de voorbereiding op de PPWR. De verantwoordelijkheden variëren binnen de verpakkingsketen en zijn afhankelijk van de rol, het type verpakking en de toepasselijke bepalingen van de PPWR.

In de praktijk vereist de voorbereiding op PPWR een vroegtijdige samenwerking binnen de hele toeleveringsketen om rollen vast te stellen, betrouwbare verpakkingsgegevens te verzamelen en aan de geldende verplichtingen te voldoen.

Wat houdt de PPWR-eis van 50% vrije ruimte in?

PPWR voert een maximale leegruimteverhouding van 50% in voor gegroepeerde verpakkingen, transportverpakkingen en e-commerceverpakkingen, met inachtneming van het toepassingsgebied en de voorwaarden zoals vastgelegd in de verordening.

De vereiste geldt vanaf 1 januari 2030, of drie jaar na de inwerkingtreding van het desbetreffende uitvoeringsbesluit, indien deze datum later valt.

In de verordening wordt het maximale percentage lege ruimte vastgesteld, maar de Europese Commissie heeft de gedetailleerde berekeningsmethode nog niet gepubliceerd. De precieze aanpak voor het berekenen van dit percentage, inclusief de manier waarop het verpakkingsvolume en het vulmateriaal worden meegerekend, moet daarom worden bevestigd zodra de betreffende methode beschikbaar is.

Deze eis is met name van belang voor bedrijven die verpakkingen voor transport of e-commerce gebruiken met een aanzienlijk onbenut volume. Bedrijven zouden moeten beginnen met het evalueren van hun verpakkingsoplossingen en het in kaart brengen van mogelijkheden om onnodige lege ruimte te verminderen, zonder afbreuk te doen aan de adequate bescherming van het product.

Door de verpakkingen te optimaliseren kunnen bedrijven zich voorbereiden op de toekomstige eisen en onnodige hoeveelheden verpakkingsmateriaal en -volume verminderen.

Hergebruik en recycleerbaarheid van PPWR

PPWR hanteert een tweeledige aanpak om de circulaire economie op het gebied van verpakkingen te verbeteren: het hergebruik van bepaalde verpakkingsvormen stimuleren door middel van verplichte hergebruikdoelstellingen en de recycleerbaarheid van verpakkingen die op de EU-markt worden gebracht, verbeteren.

PPWR- gerecycleerde -inhoudseisen

PPWR stelt minimumeisen vast voor het gehalte aan „ gerecycleerde ” voor bepaalde verpakkingscategorieën van „ plastic ”.

De eisen variëren afhankelijk van het type plastic verpakking en worden in de loop van de tijd aangescherpt. Er gelden verschillende minimum gerecycleerde-gehalte-eisen voor categorieën zoals bepaalde contactgevoelige verpakkingen, wegwerp plastic drankflessen en andere gespecificeerde plastic verpakkingen. De eisen gelden vanaf 1 januari 2030, of drie jaar na de inwerkingtreding van de desbetreffende uitvoeringshandeling, indien dit later is.

Bedrijven die gebruikmaken van verpakkingen met de vermelding ‘ plastic ’ moeten vaststellen welke verpakkingsformaten onder de betreffende categorieën vallen, de inhoud van de ‘ gerecycleerde ’-vermelding vastleggen en beoordelen of verpakkingsmaterialen of -ontwerpen moeten worden aangepast.

Hoe kunnen bedrijven zich voorbereiden op PPWR?

De voorbereiding op PPWR begint met inzicht te krijgen in uw rol in de verpakkingsketen en met het in kaart brengen van de eisen die op uw activiteiten van toepassing zijn.

1. Begrijp uw rol — Breng in kaart wat uw rol is in de toeleveringsketen voor verpakkingen en welke PPWR-verplichtingen van toepassing zijn op uw activiteiten.
2. Breng uw verpakkingen in kaart — Breng in kaart welke verpakkingen u gebruikt, uit welke materialen en onderdelen ze bestaan, en waar ze op de EU-markt worden aangeboden of ter beschikking worden gesteld.
3. Verzamel gegevens over de verpakking— Leg vast welke verpakkingsmaterialen, onderdelen, het gewicht, de samenstelling, de ge gerecycleerde en en andere relevante kenmerken de verpakking heeft.
4. Bekijk de voorschriften inzake stoffen en de vereisten voor de „ plastic ” — Beoordeel de toepasselijke voorschriften voor zorgwekkende stoffen, het gehalte aan „ gerecycleerde ” en andere materiaalspecifieke bepalingen.
5. Beoordeel het verpakkingsontwerp — Zoek naar mogelijkheden om onnodig materiaal, volume en lege ruimte te verminderen, rekening houdend met de geldende eisen op het gebied van functionaliteit en prestaties.
6. Beoordeel de recycleerbaarheid en het hergebruik — Ga na of de verpakkingen voldoen aan de geldende eisen inzake recycleerbaarheid en breng in kaart welke verpakkingsstromen in aanmerking komen voor herbruikbare of retourneerbare oplossingen.
7. Stel uw compliance-stappenplan op — Bepaal welke documentatie, bewijsstukken van leveranciers, test- en conformiteitsbeoordelingsactiviteiten vereist zijn, inclusief de EU-conformiteitsverklaring indien van toepassing, en stel prioriteiten voor de te ondernemen acties op basis van de relevante PPWR-toepassingsdata.

Vroeg beginnen is belangrijk omdat het herontwerpen van verpakkingen, het testen, de kwalificatie, het overschakelen naar andere leveranciers en de implementatie tijd kunnen kosten, met name bij complexe industriële supply chains.